Deze site maakt gebruik van cookies. Ok

Wat zijn de gevaren van onvoldoende slapen?

Wat zijn de gevaren van onvoldoende slapen

Je denkt misschien dat acht uren slaap een gigantisch tijdsverlies is, gezien hoe druk we het hebben. In de 21ste eeuw hebben we allemaal een hectisch leven, omdat we ons veeleisend werk moeten combineren met onze schema’s thuis. Tegelijkertijd zoeken we naar tijd en ruimte voor vrienden, familie en ontspanning. Het is daarom geen wonder dat vele mensen tot laat ’s nachts doorwerken, of ’s morgensvroeg opstaan om te gaan sporten op een moment waar je eigenlijk van verwacht dat iedereen nog lekker aan het slapen is.

Slapen maakt ons ook kwetsbaar. Je weet hoe diep in het onderbewustzijn we kunnen komen als je ooit door een storm of alarm hebt geslapen. In het prehistorisch tijdperk, gaf dit risico’s voor onze voorouders. Toch zijn we evolutionair geprogrammeerd om tussen 6 à 11 uur per keer te slapen.

De komst van de technologie heeft geleid tot een grote verstoring van onze slaapgewoontes. Voor de elektriciteit, werden mensen rustiger als het donker werd, en werkten ze gedurende het daglicht. De lamp betekent dat we ’s avonds laat kunnen werken, en elektronische toestellen kunnen onze hersenen om de tuin leiden en ons doen denken dat het nog altijd dag is. Dit verstoort de natuurlijke ritmes, maar leidt ook tot een slechtere slaapkwaliteit. Professor Charles Czeisler van de Harvard Medical School heeft uit onderzoek vastgesteld dat mensen die e-readers gebruiken net voor ze gaan slapen, meer tijd nodig hebben om in slaap te geraken, lagere niveaus melatonine hebben (het hormoon dat de interne klok van het lichaam reguleert) en minder alert zijn ’s morgens.

Mensen die in ploegendienst werken hebben het meeste verstoring. Het ‘US Centre for Disease’ stelt dat bijna de helft van alle ploegwerkers in de VS minder dan 6 uren per nacht slapen.

Het belang van slaap

Terwijl wetenschappers ‘slaap’ en het belang ervan niet volledig kunnen bevatten, weet men dat het een anabolisch, of opbouwend, proces is, die de voorraad lichaamsenergie opnieuw voedt en fysieke en emotionele uitputting herstelt na wat we gedurende de dag hebben meegemaakt.

Ga er niet vanuit dat, wanneer we slapen, onze geest en lichaam zich volledig afsluiten. Dat is zeker niet het geval. Wanneer we slapen zijn onze lichaam en geest bijzonder actief. We doen een groot deel aan belangrijke verwerking, herstel en sterken ook aan. Het is niet exact geweten hoe dit gebeurt of waarom we zoveel tijd nodig hebben om te slapen, maar wetenschappers weten dat slaap nodig is voor een optimale gezondheid en welzijn.

Wat zijn de gevaren van niet genoeg slaap?

1. Geheugen

Slaap helpt ons om onze herinneringen te consolideren. Alle informatie die we opnemen gedurende de dag wordt verwerkt terwijl we slapen. Veel herinneringen worden overgeplaatst van het kortetermijngeheugen naar het langetermijngeheugen. Ze worden geconsolideerd zodat ze makkelijker herinnerd worden in de toekomst. Daarbij gaat je brein ook rommel opruimen, of de dingen waarvan het denkt dat het niet geweten moet zijn. Net zoals je je cache op je computer leegmaakt.

2. Fysieke fitness

Het lichaam heeft lange periodes slaap nodig om zich te herstellen en te hernieuwen, spieren te groeien, weefsel te herstellen, hormonen te synthetiseren.

Slaap herstelt onze mentale energie. Je bent de hele dag aan het werken, piekeren, creëren geweest. We verbruiken onze energieopslag, en die moet hersteld worden.

Slaapdeprivatie heeft een effect op onze coördinatie. We worden onhandiger en maken meer fouten. We verliezen ons vermogen om dingen te doen waarvoor we behendig moeten zijn. Als we genoeg slaap hebben, verbetert de spierspanning en gaat je huid er beter uitzien. Zonder slaap gaan we er bleek uitzien. Met voldoende slaap gaan atleten beter lopen, zwemmen en meer gewicht kunnen heffen. Ons immuunsysteem reageert veel beter, afhankelijk van hoe goed we slapen.

3. Verhoogd risico op ziektes

De gevaren van te weinig slaap

Een gebrek aan slaap verandert de manier waarop de genen in de lichaamscellen zich gedragen, volgens onderzoekers van de Surrey University in Guildford in het Verenigd Koninkrijk. Daar kwamen ze tot de conclusie dat genen die bij ontstekingen betrokken zijn, hun activiteit verhogen als er niet genoeg slaap is, en ze gedragen zich dan alsof het lichaam onder stress staat. Dit zou onderdeel zijn van de vecht-of-vluchtreactie die we vertonen als we gestresseerd zijn. Het is een primordiale reactie. De resulterende ontsteking helpt om de effecten van potentiële aanvallen van wilde dieren of vijandige mensen te verzachten. Het lichaam is daarom ‘in veiligheidsstand’ ook al gebeuren er geen aanvallen. Dit activeert het immuunsysteem, ook al is dat niet nodig. Wetenschappers vrezen dat dit de link tussen slaaptekort en negatieve gezondheidsinvloeden zoals hartaanvallen en beroertes wel eens zou kunnen verklaren.

4. Problemen bij het denken

Onderzoek heeft aangetoond dat als we een groter slaaptekort krijgen, delen van onze hersenen inactief worden terwijl we wakker zijn. Dit verklaart waarom we ons soms maar half wakker voelen, of ‘dom’ reageren.

5. Je verliest je copingmechanisme

Een gebrek aan slaap heeft een effect op onze persoonlijkheid. We verliezen ons gevoel voor humor. We geraken geïrriteerd en zijn minder tolerant. We bijten onze familieleden de neus af, we zijn nors tegenover collega’s. Dingen die ons over het algemeen zouden amuseren vinden we nu irritant.

Wat verhindert jouw nachtrust?

  • Smartphones in de slaapkamers verstoren de slaap voor één op de acht mensen
  • Een oncomfortabele of lawaaierige omgeving
  • Een onregelmatige routine – later gaan slapen of vroeger opstaan voorkomen de waarschijnlijkheid op een herstellende diepe slaap
  • Daglicht – er is te veel kunstmatig licht
  • Stimuli – koffie, alcohol, voedsel
  • Voedsel die de stof tyramine bevat (zoals spek, kaas, noten en rode wijn) kunnen ons wakker houden. Tyramine veroorzaakt het vrijkomen van noradrenaline, een breinstimulans. Koolhydraten hebben het omgekeerde effect en laten serotonine vrij, wat ons slaperig maakt.
  • De verkeerde lichaamstemperatuur
  • Drukke gedachten
  • Stress is de vijand van slaap. In bed, zijn onze gedachten vrij om de loop te nemen, en angst te hebben

Hoeveel slaap heb je nodig?

Kinderen hebben meer slaap nodig dan volwassenen omdat ze op een sneller niveau leren. Volwassenen hebben 7-9 uren slaap per nacht nodig, kindjes van 1 jaar oud ongeveer 11 tot 14 uren. Schoolgaande kinderen tussen de 9 en 11 uren, tieners tussen 8 en 10.

Als je slaaptekort hebt, kan je het niet gewoon goedmaken in het weekend. Het is best een consistente slaapgewoonte te onderhouden, wat je leeftijd ook is, om je slaapnood elke nacht tegemoet te komen. Dit zal je in staat stellen om de uitdagingen in het leven op een dagelijkse basis aan te kunnen.

De factoren die onze slaappatronen beïnvloeden zijn onze fysieke omvang, spiermassa, breinmassa en ons vermogen om te denken.

Delen

Andere artikelen


Ramadan

Vasten of Ramadan: is dat wel gezond?

Is meedoen aan de Ramadan of vasten eigenlijk wel gezond? Ontdek het in dit artikel!

Lees het volledig artikel

Wat is geluk?

Wat is geluk?

Onlangs gaf Google een lijst vrij van de top van trefwoorden die Belgen ingeven. In die toplijst staat "wat is geluk?". Geluk is dus iets waar mensen op één of andere manier op zoek naar zijn. Maar wat is geluk?

Lees het volledig artikel

gewichtstoename

Gewichtstoename zonder reden? 6 mogelijke oorzaken!

Niets vermoedend ga je op een ochtend op de weegschaal staan. En dan kom je tot de onthutsende vaststelling dat er heel wat kilootjes bijgekomen zijn. Je bent er nochtans van overtuigd dat je niet meer eet dan vroeger. Waar komen die monsterlijke kilo’s dan eigenlijk wel vandaan? 

Lees het volledig artikel

drinkgewoontes

Hoe weet je of je een drankprobleem hebt?

Het is typerend dat mensen in de donkere dagen vaker naar een glaasje alcohol grijpen dan tijdens de zomermaanden. Dit fenomeen zorgt er bijvoorbeeld voor dat problemen met alcohol in de Noordse landen veel groter zijn dan in Zuiderse landen. Maar hoe ver mag je gaan met een glaasje? Hierover bestaan sterk uiteenlopende verhalen.

Lees het volledig artikel

motilium-touristil

Medicijnen uit de handel

Binnenkort, op 1 september om precies te zijn, gaan een aantal geneesmiddelen uit de handel genomen worden. Het gaat over geneesmiddelen waarin het bestanddeel domperidon zit. Wat nu?

Lees het volledig artikel

wat te doen als je kind niet terug naar school wil

Wat te doen als je kind niet terug naar school wil?

Wat kan je doen als je kind niet terug naar school wil? Hier zijn onze tips en hulp indien je kind weigert terug naar school te gaan.

Lees het volledig artikel

nieuwe schooljaar

Schooljaar in zicht!

Als het blaadje van 15 augustus van de kalender is gehaald, dan begint het in heel wat gezinnen te kriebelen. Het einde van de vakantie kondigt zich stilletjes aan en de stress voor het nieuwe schooljaar kan aan zijn intrede beginnen.

Lees het volledig artikel

beter-humeur

5 Redenen om gezonder te eten die niks met je gewicht te maken hebben

Gezond eten om af te vallen is een goede reden. Maar welke goede redens zijn er nog om gezond te eten?

Lees het volledig artikel

omgaan met de zomertijd

Omgaan met de zomertijd

Sommige mensen reageren heel gevoelig op de tijdverandering en het kan enkele dagen duren, of zelfs weken, tot je je zich weer de oude voelt. Anderen merken er dan weer nauwelijks iets van.

Lees het volledig artikel

dagen zonder vlees

Dagen zonder vlees

Op 18/02/15 start 40 Dagen Zonder Vlees! Het bekende initiatief wordt dit jaar voor de 4e keer georganiseerd en de doelstelling is heel duidelijk, samen met zoveel mogelijk mensen willen we de vleesconsumptie doen dalen.

Lees het volledig artikel

Krijg gratis advies voor jouw probleem

Ben je niet zeker welke Bachbloesems jou kunnen helpen? Neem vrijblijvend contact op met Tom en krijg gratis persoonlijk advies.

tom vermeersch
Tom Vermeersch

Ja, ik wil gratis advies

Nee, dank je. Ik zoek het zelf wel uit....