Is eenzaamheid een ziekte?

Eenzaamheid is een vaak voorkomende menselijke emotie, eentje dat complex en uniek is voor iedere persoon. Het kan een uitdaging zijn voor iedereen, op elke leeftijd. Kinderen op de speelplaats kunnen moeite hebben om vrienden te maken, nieuwe mama’s voelen zich geïsoleerd, gescheiden mannen kunnen de steun uit hun omgeving verliezen, oudere mensen hebben moeite om het alleen te redden thuis - misschien na iemand te verliezen - en kunnen zich terugtrekken en niemand hebben om mee te spreken voor dagen aan een stuk. Eenzaamheid wordt erkend als een voorbode en oorzaak van een fysieke en mentale gezondheid en is ooit omschreven als een ‘verborgen killer’ vooral onder de oudere mensen. In het Verenigd Koninkrijk concludeerde een studie dat eenzaamheid net zo schadelijk is als roken en overwicht.

Eenzaamheid wordt gedefinieerd op twee manieren. Er is de voor de hand liggende definitie, dat ‘alleen zijn’ is, maar eenzaamheid is ook de perceptie alleen te zijn, en daarom het gevoel hebben geïsoleerd te zijn. De definitie gaat hand in hand met negatieve gevoelens van neerslachtigheid, verdriet, of het gevoel dat je alles kwijt bent.

Onderzoek wijst uit dat mensen die eenzaam zijn meer risico lopen op biologische-, psychologische-en gedragsproblemen. In het ergste geval kan eenzaamheid de oorzaak zijn van suïcidale gedachten en dementie.  Het kan een invloed hebben op het immuun- en cardiovasculair systeem, en kan ook leiden tot een achteruitgang van het algemeen welzijn. Eenzaamheid kan een oorzaak zijn van slapeloosheid, een verminderde eetlust, depressie en verslavingen. Eenzaamheid wordt meer en meer gezien als ziekte (vooral bij ouderen) en wordt ook op deze manier behandeld.

Er zijn drie categorieën van eenzaamheid

• Situationele eenzaamheid: Veroorzaakt door sociale en economische factoren zoals leven buiten een gemeenschap, of geen geld hebben. Omgevingsfactoren kunnen ook een rol spelen bij iemand die ver is moeten verhuizen uit de omgeving van vrienden en familie, of die niet kan reizen door invaliditeit, gebrek aan transportmogelijkheden en/of de daarbij horende kosten. Er kunnen ook persoonlijke conflicten geweest zijn die leiden tot afbreken van relaties.
• Ontwikkelende eenzaamheid: Iedereen heeft nood aan relaties, maar velen onder ons hebben ook wat tijd alleen nodig. Soms kunnen we deze noden niet goed in balans houden, en voor we het weten hebben we niemand om ons toe te wenden.
• Interne eenzaamheid: Veel mensen leven op zichzelf maar zijn nooit eenzaam; ze gebruiken hun tijd voor zelfgroei. Anderen zien constant mensen, maar zien zichzelf als eenzaam. Ze voelen zich afgescheiden en ‘leeg’. Hun verlangen voor contact en intimiteit met anderen, strookt niet met de realiteit. Dit is waarschijnlijk vooral zo voor mensen met een laag zelfbeeld of weinig zelfvertrouwen. Eenzaamheid erodeert je zelfvertrouwen en gevoel van eigenwaarde, wat leidt tot stress en angsten.

Levensveranderingen als triggers

Vele levensveranderingen zijn triggers voor eenzaamheid. Starten met school bijvoorbeeld, haalt je van thuis weg. Kinderen krijgen, is voor vele vrouwen een trigger om hun zelfidentiteit te verliezen. Afscheiding, scheiding, iemand verliezen, kan allemaal eenzaamheid veroorzaken. Fysieke problemen ook – gehoorverlies, zicht, mobiliteit enz. – kunnen allemaal leiden tot eenzaamheid.

Het stigma mentale gezondheid

Eenzaamheid, als een gemoedstoestand, kan met succes behandeld worden als een mentaal gezondheidsprobleem. Maar natuurlijk heb je het stigma rond mentale gezondheidsproblemen. Je eenzaamheid zien als zwakte, iets waar je verantwoordelijk voor bent, kan schadelijk zijn. Je voelt je misschien beschaamd wanneer dat eigenlijk niet hoeft. Veel mensen leven in eenzaamheid maar hebben het moeilijk om te zeggen dat ze eenzaam zijn, dus we kennen de ervaringen van anderen niet.

Tips voor omgaan met eenzaamheid

• Ga eens na waarom je je eenzaam voelt. Is het een gebrek aan menselijk contact? Of is het menselijk contact dat je hebt niet diep genoeg? Zijn er omgevings- sociale of economische factoren op het werk?
• Neem elke kans die je hebt om nieuwe mensen te leren kennen. Stel hen vragen over zichzelf. Probeer een beetje te tetteren. Schrijf je in bij verenigingen of cursussen. Misschien kan je ergens werken als vrijwilliger en mensen ontmoeten die ook alleen of eenzaam zijn. Je vindt online fora om contacten te maken, maar bescherm je persoonlijke details goed en houd je verwachtingen laag en realistisch.
• Stel jezelf open. Als je open bent, zullen mensen zich openen naar jou toe. Dit zal het contact verdiepen.
• Zet er niet te veel haast achter. Dag per dag. Dit is vooral zo als je al een tijdje eenzaam of alleen bent. Nieuwe mensen kunnen overweldigend zijn.
• Vergelijk jezelf nooit met iemand anders. Iedereen is anders en we hebben allemaal verschillende noden. Misschien heb je genoeg met één soulmate, iemand anders heeft liever tien goede kennissen.
• Vraag om ondersteuning door een specialist als je dat nodig hebt. Er zijn gemeenschapsgroepen beschikbaar in de meeste gebieden, en je dokter kan therapie aanbevelen als dat iets is dat je kan helpen.
• Zorg voor voldoende slaap. Insomnia kan een impact hebben op hoe je je voelt op dagelijkse basis.
• Neem stappen om je zelfvertrouwen te verbeteren. Meer vertrouwen hebben in jezelf en wie je bent kan een echte boost geven aan hoe je je voelt. Je voelt je misschien minder eenzaam, of je kan het makkelijker vinden om andere mensen te bereiken.

Negeer nooit eenzaamheid

Onthoud, we hebben allemaal vriendschap nodig om te overleven. Als je je neerslachtig en eenzaam voelt, neem dan stappen om dit probleem aan te pakken. We zijn betere mensen wanneer ons onderdeel voelen van de gemeenschap en anderen rondom ons hebben. Andere mensen helpen ons gemotiveerd te blijven, en helpen ons door het leven wanneer we hindernissen tegenkomen, wat we allemaal hebben.

Onderneem vandaag stappen.

Veel succes!

Andere artikelen

Hoe help ik mijn kind zijn dromen te verwezenlijken

De verbeelding van kinderen kent geen limiet en hun dromen zijn een mix van hoop en fantasie, de werkelijkheid en magische wereld, het onmogelijke en haalbare.

Behoort overgewicht tot het verleden?

Overgewicht is zowat één van de grootste problemen van de Westerse samenleving. Maar, er zou een inspuiting op komst zijn die er voor kan zorgen dat de zin in eten kan verminderd worden.

Waarom ik niet?

Het is normaal dat je je leven vergelijkt met dat van anderen – de goede en slechte dingen bekijken in situaties helpt ons betere beslissingen te maken.
Maar er is ook een groot nadeel als je jezelf constant vergelijkt met anderen, als je ze benijdt omdat ze een schijnbaar perfect leven hebben en je je afvraagt waarom ze meer geluk hebben, welvarender zijn en er beter uitzien dan jou.

Ben je echt gelukkig? – Doe de test!

Geluk hangt af van jezelf. Als jij beslist om je gelukkig te voelen, zal je gelukkig zijn. Voel jij je op dit moment gelukkig, of niet echt? Doe de test en kom het te weten!Geluk hangt af van jezelf. Als jij beslist om je gelukkig te voelen, zal je gelukkig zijn. Voel jij je op dit moment gelukkig, of niet echt? Doe de test en kom het te weten!

Zoek uit of je lijdt aan het bedriegerssyndroom

Heb je soms het gevoel dat je prestaties niet het resultaat zijn van je harde werk en vaardigheid, maar dat je geluk hebt gehad? En ben je bang dat iemand je op een dag zal onthullen als een bedrieger of fraudeur? Dan zou je last kunnen hebben van het bedriegerssyndroom.

Hoe maak je het leven dragelijker tijdens de menopauze?

Hoewel er al veel gezegd en geschreven werd over de menopauze, zijn er heel veel cruciale vragen nog onbeantwoord. Volgens een recent onderzoek hebben vrouwen in de menopauze gemiddeld 7 jaar last van opvliegers.

Gewichtstoename zonder reden? 6 mogelijke oorzaken!

Niets vermoedend ga je op een ochtend op de weegschaal staan. En dan kom je tot de onthutsende vaststelling dat er heel wat kilootjes bijgekomen zijn. Je bent er nochtans van overtuigd dat je niet meer eet dan vroeger. Waar komen die monsterlijke kilo’s dan eigenlijk wel vandaan? 

12 redenen om nu voor je doel te gaan

Er zal nooit een optimaal moment komen om je doel te verwezenlijken, dus ga er nu voor! Dit zijn de top 12 redenen om nu voor je doel te gaan.

Is het OCD? Kom het hier te weten!

Je hoort vaak mensen al grappend beweren dat ze OCD hebben omdat ze hun huis tot in de puntjes schoon willen houden. Obsessive Compulsive Disorder (of een obsessief compulsieve stoornis) is een stresserende en slopende mentale stoornis met een brede waaier aan symptomen.

Hoe weet je of je een drankprobleem hebt?

Het is typerend dat mensen in de donkere dagen vaker naar een glaasje alcohol grijpen dan tijdens de zomermaanden. Dit fenomeen zorgt er bijvoorbeeld voor dat problemen met alcohol in de Noordse landen veel groter zijn dan in Zuiderse landen. Maar hoe ver mag je gaan met een glaasje? Hierover bestaan sterk uiteenlopende verhalen.